Pod honorowym patronatem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej i Wicemarszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, oraz Rady Polonii Świata Białystok stał się miejscem wyjątkowego spotkania młodych ludzi, dla których historia i tożsamość narodowa nie są jedynie szkolnym obowiązkiem, lecz świadomym wyborem. XIV edycja konkursu Wiedzy Patriotycznej o Romanie Dmowskim pokazała, że idea nowoczesnego patriotyzmu zyskuje dziś nowe życie – również poza granicami Polski.
Tegoroczny finał konkursu, który odbył się 26 marca, miał wymiar szczególny – nie tylko ze względu na rekordowy poziom prac, lecz także na jego międzynarodowy charakter. Po raz pierwszy wydarzenie przekroczyło granice kraju, zapraszając do udziału młodzież z Litwy. Ten symboliczny krok pokazuje, że polska myśl narodowa i dziedzictwo Romana Dmowskiego nie są zamknięte w granicach państwa, lecz żyją tam, gdzie biją polskie serca.
Nieprzypadkowe było także miejsce finału – gmach Uniwersytetu w Białymstoku, dawniej siedziba PZPR. Ta przestrzeń, naznaczona historią powojennego systemu, stała się sceną refleksji nad myślą jednego z ojców niepodległości. Hasło tegorocznej edycji – „Wykonać Testament Chrobrego” – odwoływało się do idei państwa silnego, świadomego swojej tożsamości i odpowiedzialnego za przyszłość.
Ponad 400 nadesłanych prac i blisko setka finalistów to liczby, które mówią same za siebie. Jeszcze ważniejsza jest jednak ich jakość – najwyższa w historii konkursu. Eseje, prace plastyczne i filmy pokazały, że młode pokolenie nie tylko zna historię, ale potrafi ją interpretować i odnosić do współczesności. To wyraźny sygnał, że patriotyzm nie musi być anachroniczny – może być świadomy, krytyczny i twórczy.
Szczególnie symboliczny był udział młodzieży z Litwy. Już w pierwszym roku uczestnictwa dwie szkoły zdobyły tytuły laureatów, co pokazuje ogromny potencjał środowisk polonijnych. Zaangażowanie nauczycieli i uczniów dowodzi, że pielęgnowanie polskiej tożsamości poza krajem nie tylko jest możliwe, ale przynosi wymierne efekty.
Wydarzenie zorganizowane przez fundację „Obowiązek Polski”, a partnerami projektu zostali m.in. Związek Polaków na Litwie, Związek Polaków na Łotwie, co wskazuje na międzynarodowy charakter wydarzenia. Wsparcia partnerskiego udzieliły również liczne organizacje i reprezentanci z Polski Muzeum Niepodległości w Warszawie, Muzeum Tradycji Ruchu Narodowego, Muzeum Przyrody-Dwór Lutosławskich w Drozdowie, Krajowa Sekcja Oświaty i Wychowania NSZZ Solidarność, Powiat Łomżyński, Powiat Sokólski, Powiat Jarociński, Prezydent Miasta Łomża, Burmistrz Miasta Drohiczyna, Burmistrz Miasta Augustowa, Burmistrz Miasta Wysokie Mazowieckie, Wójt Gminy Piątnica, Wójt Gminy Nowe Piekuty, Rogowski Development, In Floo, Laserograf, Jazzbud, Fundacja im L. Zawistowskiej, Fundacja Dębogóra Królestwo Książki, Biacomex Biuro Podróży, BK Tras Roboty Drogowe, Podlaska Grupa Drogowa, Capital Book, Antyk, Rosa Mystica, Instytut Wydawniczy PAX.
W programie wydarzenia znalazły się również działania towarzyszące. Laureaci wraz z opiekunami uczestniczyli w wykładach oraz spotkaniach integracyjnych. Następnego dnia odbyła się wycieczka do Drozdowa koło Łomży, gdzie uczestnicy odwiedzili Muzeum Przyrody – Dwór Lutosławskich. Wysłuchali tam wykładu dotyczącego dziedzictwa Romana Dmowskiego oraz zwiedzili jego gabinet i wystawę poświęconą jego działalności.
Wśród zaproszonych gości była m.in. Renata Cytacka, związana ze środowiskiem Polaków na Litwie. Odczytano również list od Sławomira Cenckiewicza, dyrektora Biura Bezpieczeństwa Narodowego.
Wypowiedź organizatora, Dariusza Wasilewskiego, trafnie oddaje istotę przedsięwzięcia: promocja patriotyzmu „spokojnie i ponad podziałami politycznymi” to dziś zadanie szczególnie ważne. W świecie pełnym napięć i uproszczeń taka inicjatywa staje się przestrzenią budowania wspólnoty opartej na wartościach, a nie sporach.
Oto lista tegorocznych Laureatów:
ESEJ
I miejsce: Dominik Szewczyk, III Liceum Ogólnokształcące im. Jana Pawła II w Grudziądzu,
II miejsce: Lena Jakusz, III Liceum Ogólnokształcące im. Jana Pawła II w Grudziądzu,
III miejsce: Wiktoria Kwiatkowska, Liceum Ogólnokształcące im. Marii Sadzewiczowej w Łochowie,
III miejsce: Szymon Kmieć, I Liceum Ogólnokształcące im. Powstańców Wielkopolskich w Wągrowcu,
III miejsce: Iwo Olszewski, Liceum Ogólnokształcące Towarzystwa Salezjańskiego
Wyróżnienia:
Szymon Kocierz, Zespół Szkół Ponadpodstawowych nr 2 im. Eugeniusza Kwiatkowskiego,
Piotr Skrzypczyński, Liceum Ogólnokszałcące Towarzystwa Salezjańskiego im. św. Jana Bosko w Bydgoszczy,
Natalia Draszanowska, Prywatne Technikum Logistyczne “Przyszłość”,
Maksymilian Banachowicz, II Liceum Ogólnokształcące im. Księżnej Anny z Sapiehów Jabłonowskiej w Białymstoku,
Eleonora Kijas, VII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE PRZY ZSO NR 4 IM. PIASTÓW ŚLĄSKICH W GLIWICACH,
Jan Krzywolak, Powiatowy Zespół Nr 2 Szkół Ogólnokształcących Mistrzostwa Sportowego i Technicznych im. Ignacego Łukasiewicza w Oświęcimiu II Liceum Ogólnokształcące Mistrzostwa Sportowego,
Jędrzej Marcinkowski, Zespół Szkół nr 1 im Anny Wazówny,
Michalina Majcher, Publiczne Liceum Ogólnokształcące nr VIII im. Aleksandra Kamińskiego w Opolu.
PRACA PLASTYCZNA:
I miejsce: Amelia Wójcik, Zespół Szkół Poligraficznych im. Marszałka Józefa Piłsudskiego,
II miejsce: Magdalena Szczerpakowska, Zespół Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w Biłgoraju,
III miejsce: Zuzanna Rymon-Lipińska, I Liceum Ogólnokształcące imienia Marii Skłodowskiej-Curie w Złotowie,
Wyróżnienia:
Kamil Mikołajczak, Liceum Ogólnokształcące nr 1 im. T. Kościuszki w Jarocinie,
Agnieszka Wolska, Zespół Szkół w Pionkach,
Daria Pierzchanowska, II Liceum Ogólnokształcące im. Powstańców Styczniowych,
Agata Walorczyk, Liceum Ogólnokształcące nr 1 im. Tadeusza Kościuszki w Jarocinie,
Natalia Yavdoshnyak, Augustowskie Centrum Edukacyjne,
Zofia Stępień, Salezjańskie Liceum Ogólnokształcące im. ks. Bosko w Łodzi,
Dominika Górecka, I Liceum Ogólnokształcące im. Marii Skłodowskiej-Curie w Złotowie,
Mateusz Kościesza, Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Parczewie,
Amelia Sozańska, Zespół Szkół Ogólnokształcących w Strzegomiu,
Helena Majcherska, I Liceum Ogólnokształcące im. J. Słowackiego w Skarżysku-Kamiennej.
FILM:
I miejsce: Bruno Nogalski, XVIII Liceum Ogólnokształcące im. Jędrzeja Śniadeckiego w Łodzi
II miejsce: Bogdan Olszuk, Enrika Tolkacziowa, Gabriela Warkawicziute, Daniel Zuzo, Ligia Tomaszewicz, Arina Radiul, Elan Kalionow, Lukrecja Iljinate, Albert Buzan, Marcin Rakowski Erwin Kuklys i Daniel Zinovjev, Gimnazjum im. św. Rafała Kalinowskiego w Niemieżu, Litwa,
III miejsce: Jakub Kita, Helena Majcherska, Dominika Kosiorek, I LO im. Juliusza Słowackiego w Skarżysku- Kamiennej,
Nagroda Specjalna: Gabia Tawkin i Aneta Wasilewska, Szkoła Podstawowa w Szumsku,
Wyróżnienia:
Maria Leśniewska, Liceum Ogólnokształcące im. Adama Mickiewicza w Białymstoku,
Jan Chacinski, Zespół Szkół Nr 2 im. Gen. Józefa Bema w Milanówku
Sebastian Werpachowski, XIV Liceum Ogólnokształcące im. Ryszarda Kaczorowskiego w Białymstoku.
Wyróżnieni nauczyciele:
Łukasz Piasecki, Wojciech Jóźwiak, Małgorzata Kowalewska, Sebastian Chosiński, Waldemar Lewkowicz, Christina Masalska, Justyna Tankeliun, Piotr Kardyś, Beata Abramczyk, Paweł Misiągiewicz i Wioletta Weilandt.
XIV edycja konkursu o Romanie Dmowskim pokazała, że przyszłość polskiej tożsamości znajduje się w rękach młodych ludzi, którzy potrafią łączyć tradycję z nowoczesnością. Międzynarodowy charakter wydarzenia i rosnące zainteresowanie dowodzą, że idea odpowiedzialnego patriotyzmu nie tylko przetrwała próbę czasu, ale wciąż rozwija się i inspiruje kolejne pokolenia – zarówno w kraju, jak i poza jego granicami.
Na podstawie informacji prasowych Fundacji Obowiązek Polski opracowała Zofia Abucewicz
Foto: organizatorzy